12-02-2025 14:23
Boeren, burgers en buitenlui, hier is de stadsomroeper
Boeren, burgers en buitenlui! Als je dat in de middeleeuwen door de stad hoorde roepen, dan wist je dat je even goed moest opletten, want dan volgde er belangrijk nieuws. In die tijd hadden ze nog geen kranten, radio of televisie en al helemaal geen smartphones waarop je op elk gewenst moment alle nieuws van de wereld kon volgen. Dan was je voor je nieuwsvoorziening volledig afhankelijk van de stadsomroeper. Of het nou ging om een mededeling van het stadsbestuur, de bekendmaking van een vonnis van de rechtbank, een aanbieding van een winkelier of een gevonden of verloren voorwerp, de omroeper hield de stadsbevolking op de hoogte.
Met bekken en hoorn door de stad
En om de aandacht van de mensen op straat te trekken, voordat hij zijn belangrijke boodschap voorlas, had hij een bekken en een hoorn bij zich. In Museum Elburg hangen een bekken met stok en een hoorn uit de 18e eeuw. Ze zijn gebruikt door de Elburgse stadsomroeper, die hiermee de aandacht van de stedelingen trok, voordat hij zijn boodschap verkondigde.
Niet iedereen kon goed lezen
Aan het einde van de 18de eeuw werd de taak van omroepers steeds meer overgenomen door kranten. Maar omdat niet iedereen in die tijd al goed kon lezen, bleef de stadsomroeper tot in de 20e eeuw bestaan.
De allerlaatste officiële stadsomroeper in Elburg was Herman Hartgers , hij heeft zijn werk tot 1970 gedaan. Daarvoor kreeg hij ƒ2,50 vergoeding van particulieren en ƒ 5,00 van verenigingen. Hartgers riep van alles om: van een verloren portemonnee tot de aankondiging van een noodslachting op het slachthuis. Hij meldde wanneer de repetities van muziekvereniging Concordia Elburg weer begonnen en liet het weten als de vuilniswagen op dinsdag langskwam, in plaats van op maandag. Vooral in de zomermaanden trok hij veel bekijks van de talloze toeristen die Elburg bezochten.
Tegenwoordig heeft Elburg nog wel een part-time stadsomroeper, maar die treedt alleen op bij speciale evenementen. Nieuwtjes en belangrijke berichten krijgen Elburgers nu via andere media zoals Omroep Gelderland.
Hoort, zegt het voort! Kijk hier naar artikel met het filmpje:
Ridders van Gelre is het geschiedenisplatform van Omroep Gelderland. Hier volg je het laatste nieuws over de Gelderse historie! Kijk op riddersvangelre.nl
Tip: iedere zaterdag organiseert Ridder René een exclusieve gratis rondleiding op een bijzondere locatie. Op bovenstaande pagina vind je een agenda met waar en wanneer je kunt langskomen.
💬 Tip ons!
Heb jij een tip of opmerking?
Mail naar de redactie: redactie@loemedia.nl of bel 0525- 681899